ABR - verzekering

Om uw op te richten bouwwerk te verzekeren.

 De polis Alle Bouwplaatsrisico’s (ABR) is een globale verzekering per werf die tijdens de bouwperiode de schade verzekert aan het gebouw of aan derden. Het is een polis van het type alle risico’s, wat evenwel niet betekent dat alle risico’s op de bouwwerf verzekerd zijn.

Welke waarborgen bevat een ABR-polis?

De ABR-verzekering kan opgesplitst worden in twee afdelingen:

  • Afdeling 1: deze afdeling waarborgt elke beschadiging en verlies van het op te richten goed;
  • Afdeling 2: deze afdeling waarborgt de aansprakelijkheden ten opzichte van derden ten gevolge van de uitvoering van de verzekerde werken.

De hoofdwaarborg van een ABR-polis is de afdeling 1, die het op te richten goed verzekert. Subsidiair wordt afdeling 2, de schade aan derden, meeverzekerd.

 

Afdeling 1: Alle beschadiging en het verlies aan het te verzekeren goed

 

Deze waarborg wordt verleend in eerste rang. Deze eerste rang is belangrijk omdat men niet gaat zoeken naar de oorzaak van de schade. Eens is vastgesteld dat er schade is die valt onder toepassing van de polis, wordt niet gezocht naar de aansprakelijke partij, maar wordt de vergoeding uitbetaald. Dit is de algemene regel. Nochtans wordt vastgesteld dat bepaalde verzekeraars zich het recht voorbehouden om verhaal uit te oefenen op één van de verzekerde partijen, wat uiteraard een zware beperking betekent.

In afdeling 1 wordt elke plotse en niet te voorziene beschadiging aan de verzekerde goederen gewaarborgd die voorvalt op de bouwplaats en tijdens de bouwperiode. Afdeling 1 is een zaakschadeverzekering van het type ‘allerisicodekking’. Dit betekent dat wat niet uitgesloten is in de polis, gewaarborgd wordt. Dit betekent niet dat alle risico’s op de werf verzekerd zijn

De standaardwaarborg Wat is voorzien in een afdeling 1 van een polis ABR?

  • schade voortvloeiend uit een geval van overmacht (storm, orkaan, regen, overstroming, hagel, vloed, blikseminslag, beweging van de grond of ondergrond);
  • schade veroorzaakt door brand of ontploffing;
  • schade als gevolg van alle ongevallen die tijdens de bouw kunnen voorvallen;
  • diefstal op de werf op voorwaarde dat er een pv wordt opgemaakt.
  • de waarborg ‘faulty part’: deze waarborg dekt de schade aan het onderdeel dat een conceptie-, reken- of tekenfout of een eigen gebrek van het materiaal vertoont.
    Een voorbeeld: een ingenieur maakt een calculatiefout in de hoeveelheid staal voor een steunbalk. De balk buigt door en vertoont barsten. De gevolgschade (eventuele schade aan wanden, vloer…) is standaard verzekerd in de polis ABR als de ontwerper als verzekerde is opgenomen. Opdat ook de schade aan de steunbalk zelf gewaarborgd zou zijn, moet een uitbreiding faulty part voorzien zijn in de polis.
  • de waarborg in ‘uitgebreid onderhoud’: deze waarborg dekt alle schade die haar oorsprong vindt in gebreken van materialen of in een gebrekkige verwerking of uitvoering die zich heeft voorgedaan in de bouwperiode, maar zich pas manifesteert in de onderhoudsperiode. Deze waarborg dekt ook de schade die zich voordoet bij het vervullen van contractuele verplichtingen die het aannemingscontract oplegt aan de verzekerden na de oplevering van de werken.
    Een voorbeeld: zes maanden na de ingebruikname van een villa constateert de eigenaar dat het parket op de verdieping omhoog krult en dat er vocht opstijgt in de muur rond de badkamer. De oorzaak is te wijten aan gebreken in de uitvoering van de waterdichting van de douchekuip. De schade bestaat uit de herstelling van de douche, de vervanging van het parket en het herschilderen van de muren. Zonder een uitbreiding ‘uitgebreid onderhoud’ zou dergelijke schade niet verzekerd zijn in een polis ABR.
  • de waarborg ‘bestaand goed’: deze waarborg dekt alle schade veroorzaakt aan de bestaande goederen, eigendom van de bouwheer. Gelet op het feit dat deze bestaande goederen geen deel uitmaken van de aanneming, maken zij standaard ook geen deel uit van de verzekerde waarborg. Bij verbouwingswerken, wanneer het belendend pand eigendom is van de bouwheer of wanneer er werken uitgevoerd worden in de nabijheid van andere panden van de bouwheer, wordt de polis ABR het best uitgebreid met deze waarborg bestaand goed. Ook de gemene muur dient deels als bestaand goed te worden beschouwd, daar hij voor de helft mede-eigendom is van bouwheer.
    Een voorbeeld: een industriële opdrachtgever laat een bijkomende loods optrekken naast zijn bestaand en reeds operationeel bedrijfsgebouw. Wanneer door een gedekte schade aan de loods schade wordt veroorzaakt aan het operationele bedrijfsgebouw, zal de materiële schade aan dit bedrijfsgebouw enkel gewaarborgd zijn als in de uitbreiding ‘bestaand goed’ (operationeel bedrijfsgebouw) voorzien is. Opgelet, eventuele bedrijfsschade, meer bepaald productieverlies wegens het stilleggen van de werken, is niet gewaarborgd (zie hierna).

Goed om weten is ook welke zaken nooit gewaarborgd zullen zijn in een polis ABR in afdeling 1: 
Los van de klassieke uitsluitingen zoals opzettelijk schade door een verzekerde en schade ten gevolg van de uitwerking van atoomenergie, oorlog en schade aan toevertrouwde goederen zijn ook de volgende zaken niet gewaarborgd:

  • alle niet-stoffelijke schade, zoals verlies of schade door gebruiksderving, genotsderving of winstderving;
  • schade die geen beschadiging is, zoals gevolgen van een verkeerde inplanting;
  • esthetische of technische waardevermindering;
  • contractuele boetes (bijvoorbeeld wegens laattijdigheid);
  • defect, mechanische of elektrische storing;
  • slijtage, onvoldoende gebruik en veroudering.

Daarenboven zal in een polis ABR ook veelal schade ten gevolge van werken uitgevoerd door niet-geregistreerde en/of niet officieel erkende aannemers (cfr. ook zelfbouwers) uitgesloten zijn.

Afdeling 2: De verzekering van de aansprakelijkheid aan derden ten gevolge van de uitvoering van de verzekerde werken

 

Deze afdeling komt enkel tussen in tweede rang. Dit betekent dat eerst de polissen Burgerlijke Aansprakelijkheid van de betrokken partijen zullen tussenkomen (meer bepaald de polis BA Uitbating van de aannemer en de polis Beroepsaansprakelijkheid van de ontwerper). Ingeval er geen waarborg is in deze polissen of bij uitputting van de verzekerde kapitalen in deze polissen, zal de ABR-polis in de plaats komen of aanvullen.

De standaardwaarborg Wat is standaard steeds opgenomen in een afdeling 2 van een standaardpolis ABR?

Afdeling 2 waarborgt de aansprakelijkheid van de verzekerde partijen tegen derden op basis van de artikelen 1382 en 1386 BW. Afdeling 2 is met andere woorden een ‘aansprakelijkheidsverzekering’. Dit houdt in dat de waarborg tussenkomt indien aan drie elementen is voldaan: fout – schade aan derden – causaal verband.

1. er ontstaat schade bij een derde (buiten een voorafbestaand contract);

2. de schade wordt veroorzaakt tijdens en door de uitoefening van de verzekerde activiteiten;

3. er is een oorzakelijk verband tussen de fout en de schade.

  • de waarborg ‘foutloze aansprakelijkheid’ voor abnormale burenhinder: meer bepaald een waarborg voor schade op grond van artikel 544 BW en hierbij in uitbreiding de waarborg voor de schade door trillingen, verlaging van grondwater, wegnemen of verzwakken van steunen. Uit art. 544 BW volgt rechtspraak dat een eigenaar die hinder veroorzaakt aan een naburig gebouw voor de overlast aansprakelijk is. Het foutbewijs moet niet geleverd worden. Wel moet aangetoond worden dat er een oorzakelijk verband bestaat tussen de overlast en de activiteit die de overlast veroorzaakt. Heel wat schadegevallen door trillingen en verlaging van de grondwaterstand vallen hieronder. Een voorbeeld: men moet op het perceel van een nieuw te bouwen constructie het grondwater verlagen met schade aan het naburige pand tot gevolg. Wanneer de aansprakelijkheid van geen enkele bouwpartner (ingenieur noch aannemer) aangetoond kan worden, dan zal de bouwheer van het nieuw te bouwen project de schade aan de nabuur moeten vergoeden op basis van het art 544 BW en de foutloze aansprakelijkheid. Om deze waarborg te genieten, zal voorafgaand aan de werken een tegensprekelijke expertise van de naburige panden opgemaakt moeten zijn.
  • de waarborg ‘gekruiste aansprakelijkheid’: met deze waarborguitbreiding worden de verzekerden onderling als derden beschouwd, zodat ook de aansprakelijkheid tussen de verzekerden onderling kan verzekerd worden.